_

 
       

 

 
       

 صفحه‌‌ی شعر هفته نامه‌‌ی ایرانیان (چاپ واشینگتن دی. سی )

 
           
       

گزینه‌‌ی صمصام کشفی

 
       

 

 
 

 

 

 

 
 

هفته نامه‌‌ی ایرانیان جمعه ها  منتشر می شود

   

  شماره‌ی ۵۹۵ ـ جمعه ۳ شهریور ۱۳۹۱

  No. 595 - Friday 24 August 2012

 
 

 

 

 
       

 

 
 

 تارنمای صمصام کشفی


تماس با صفحه‌‌ی شعر



لینک ها



پادکسـتِ سـُرایه


   

 

اسماعیل خویی

سیمینِ بهبهانی و هشتاد وپنج سال؟!

 

  به خانم الهه خوشنام

 

 

- سیمینِ بهبهانی و هشتاد وپنج سال؟!

نه، نع! نمی کند دلِ من باور این محال.

 

دیروز بود ،

          آه،

             همین دیروز

که مرتضا* نشان ام دادش از دور و

                                      گفت:

                                       - می شناسی‌ش؟

سیمینِ بهبهانی ست.

همرشته‌ی من است.

حقوق می خواند.

 

 در چشمِ من ،

           فضای بامدادی‌ی دانشگاه

از دیگران تهی شد.

 

او ماند و مردِ خوش سیمایی

که درکنارش می رفت؛

و شادی‌ی خرامیدن با او بود:

 با شاعرِ شناخته ی زیبا

                        -پنداشتم-

که راه رفتن اش را

شکلی -اگرچه آزرم آگین از رقصیدن می بخشید. 

وشرمخندش را

با حال وهاله ای

از شور واز غرور روشن می کرد.

 

آن شاعرِ شناخته ی زیبا

می رفت

تا، سال پشتِ سال،

درعرصه ی زبانی ی اندیشه وخیال،

شاعرتر وشناخته تر گردد؛

و، ماه پُشتِ ماه،

برسکّوی زنانگی ی سرفرازِ خویش

زیباتر و شکفته تر از پیش.

 

سیمینِ نازنین،

      امّا،

      تا شاعرتر گردد،

              می بایست

هر روز پشتِ روز

در جست وجوی دانش وبینش

از خود برون بیاید؛

وآن‌گاه،

 سوی شکنجه زارِ گزینش،

هر شب به خویش برگردد.

 

وآن‌گاه،

    تا شناخته تر گردد،

                         می بایست         

در کوره های رنجِ دم افزون مردمان را

در جانِ خویش یافتن و

از آنِ خود شناختن

هردم گداخته تر گردد.

 

امروز،

آن شاعرِ شناخته ی زیبا

زیباترینِ گونه ی خویش است:

یک گونه از همیشه ترین کمیاب:

از راست، از درست، از ناب:

ازنابِ خواستاری ی آزادی

کآبادی آفریند و شادی؛

وزنابِ عشق، عشق به زیبایی،

که شکلِ راستی ودرستی ست:

و عاشقانِ خود را زیبا می کند؛

وبال های سیمرغی شان می بخشد؛

وقافِ جاودان بلندتر شونده ی والایی را

پیوسته می گذاردشان در پرواز رس:

وین گونه،

      در همارگی ی پرواز،

پروازیانِ خود را والا می کند.

 

>>>>

 

>>>

در این روانگی ی جاوید،

زمان فرو می میرد:

یعنی

که، در گذارِ گوهری ی خود،به سوی نبودن شتاب می گیرد:

یا،

یعنی،

 که سال ماه می شود و

ماه هفته می شود و

                       هفته روز

وروز دم:

همین دم،

     این دم

که هر چه در آن ناگهانی وآنی ست:

مانندِ من که، در جهانِ نگاه ام،            

 دوباره در دانشگاه ام.

 ومرتضا می گوید:

                  - می شناسی اش؟

سیمینِ بهبهانی ست.

 

زنگِ دوباره ی تلفن نیز،

                         امّا

آنی و ناگهانی ست:

                  - الو!

- جان ام، بفرمایید!

- من

از رادیو صدای آلمان زنگ می زنم.

می دانید؟

زادروزِ سیمین خانم ...

                        حرف اش را،بی حوصله ، قیچی می کنم:

- می دانم!

از من، به گفتاورد،

در رادیو بفرمایید:

سیمینِ بهبهانی و هشتاد وپنج سال؟!

نه!نع! نمی کند دل ِ من باور این محال...

 

می گوید:

       - همین؟!

می گویم:

        - آری ، همین!

 

و می گذارم گوشی را.

و، از همین دور،

             در نگاهِ خواهرِ شعرم نگاه می بندم.

سیمین بانو

آگاه و قاه قاه می خندد.

من نیز قاه قاه می خندم.

 

زیرا که هر دوان می دانیم:

                             ما،

ماعاشقانِ زیبایی،

رویینه جان به گوهرِ شعریم و

                                    شعر،

در گوهرِ روانه ی خود،

                         پیری را

هرگز نمی پذیرد؛

ور خوش ندارد این را،

گو مرگ هم بمیرد!

            ما می مانیم.

در رفتنی هماره که معنای آمدن دارد،

                                      ما می مانیم:

درست چون دریا در موجِ خویش

و موج کز برایش تا اوجِ خویش.

آری،

با جانِ جاودانه جوان مان،

ما

پیوسته می رویم ومی آییم

تا ذاتِ زندگی را بسراییم.

 

 

سوم خرداد۱۳۹۱ـ بیدرکجای لندن

 

 

* دوستِ دیرین و گرانمایه ام، دکتر مرتضی جانِ کاخی ، رامی‌گویم.

 
           
       

بالای صفحه

 
       

   qبرای دیدن بخش صُحبَتِ گُل (نمونه‌هایی از شعر کلاسیک پارسی) این جا را کلیک کنید   q

 
         

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

         
       

صفحه‌‌ی شعر هفته نامه‌‌ی ایرانیان

 ( بخش دوم، شعر کهن )

 

 
       

گزینه‌‌ی صمصام کشفی

 
           
       

  شماره‌ی ۵۹۵ ـ جمعه ۳ شهریور ۱۳۹۱

  No. 595 - Friday 24 August 2012

 
 

در گلستانه

   

صُحبَتِ گُل

 
 

 هفته نامه‌‌ی ایرانیان

(چاپ واشینگتن دی. سی)

جمعه ها  منتشر می شود



لینک ها



پادکسـتِ سـُرایه


 

   

 

قطران

ابو منصور قطران عضدی‌ی شادی‌آبادی‌ی تبریزی

[ سده‌ی پنجم  قمری / یازدهم میلادی]

 

بود محال مرا داشتن امید محال

به عالمی که نماند هگرز۱ بر یک حال

از آن زمان که جهان بود حال زین سان بود

جهان بگردد لیکن نگرددش احوال

دگر شوی تو و لیکن همان بود شب و روز

دگر شوی تو ولیکن همان بود مه وسال

محال باشد فال و محال باشد زجر

مدار بی‌هُده مشغول دل به‌زجر و به فال

تو بنده‌ای سخن بنده‌گانْ‌ت باید گفت

که کس نداند تقدیر ایزد متعال

همیشه ایزد بیدار و خلق یافته خواب

همیشه گردون گردان و خلق یافته هال۲

دل تو بسته‌ی تدبیر و نالد از تقدیر

تن تو سخره‌ی آمال و غافل از آجال۳

عذاب یاد نیاری به روزگار نشاط

فراق یاد نیاری به روزگار وصال

نبود شهر در آفاق خو‌تر از تبریز

به ایمنی و به مال و به نیکویی‌ی و جمال

ز ناز و نوش همه خلق بود نوشانوش

ز خلق و مال همه شهر بود مالامال

در او به کام دل خویش هرکسی مشغول

امیر و بنده و سالار و فاضل و مفضال۴

یکی به خدمت ایزد، یکی به خدمت خلق

یکی به جستن نام و یکی به جستن مال

یکی به خواستن جام بر سماع غزل

یکی به تاختن یوز  بر شکار، غزال

به روز بودن با مطربان شیرین‌گوی

به شب غنودن با نیکوان مشکین خال

به کار خویش همی کرد هر کسی تدبیر

به مال خویش همی داشت هر کسی آمال

به نیم چندان کـ از دل کسی برآرد قیل

به نیم چندان کـ از لب تنی بر آرد قال

خدا به مردم تبریز بر فگند فنا

فلک به نعمت تبریز بر گماشت زوال

فراز گشت نشیب و مشیب گشت فراز

رمال۵ گشت جبال و جبال گشت رمال

دریده گشت زمین و خمیده گشت نبات

دمنده گشت بحار و رونده گشت جبال

بسا سرای که بام‌اش همی به‌سود فلک

بسا درخت که شاخ‌اش همی به سود هلال

کـ از آن درخت نمانده کنون مگر آثار

وز آن سرای نمانده کنون مگر اطلال۶

کسی که رسته شد از مویه گشته بود چو موی

کسی که جسته شد از ناله گشته بود چو نال

یکی نبود که گوید به دیگری که مموی

یکی نبود که گوید به دیگری که منال

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

 

 

۱. هگرز: هرگز

۲. هال: قرار و آرام

۳. آجال: جمع ِ اَجَل ، به معنی وقت و مدت معین و محدود و مرگ

۴. مفضال: صاحب فضل بسیار

۵. رمال: جمع ِ رَمْل . ریگ‌ها

۶. اطلال: خرابه، نشانه های سرای کهنه و ویران

 

 

 برهانی

امیرالشعرا عبدالملک برهانی‌ی نیشابوری

[ سده‌ی پنجم  قمری / یازدهم میلادی]

 

هر آن روزی که باشم در خرابات

همی نالم چو موسا در مناجات

خوشا روزی که در مستی گذارم

مبارک باشدم ایام و ساعات

مرا بی خویشتن بهتر که باشم

نه قرآنی نمایم نه طاعات

چو از بند خرد آزاد گردم

برآسایم ز تهدید عبادات

مرا موسا بفرماید به تورات

چو کردم حق فرعونی مراعات

مرا گویی لباسات۱ تو تا کی

خراباتی چه داند جز لباسات

گهی اندر سجودم پیش معشوق

گهی پیش مغنی در تحیّات

گهی گویم که ای ساقی قدح خُذ۲

گهی گویم که ای مطرب غزل‌هات

من و باده کشیدن تا ز مستی

کشم نعره ز حجره در  سماوات

پدر بر خُم، خمرم وقف کرده‌ست

سبیلم کرده مادر در خرابات

یکی آزاد مردم لاابالی

کنم در وصف قلاشان مباهات

چو دانستی که مرد ترهات‌ام

مکن بر من سلام ای خواجه هیهات

خرافات خراباتی چه گویم

ندانم من به جز هزل و خرافات

سخن گویم ز شاهی جعفری اصل

خداوندی جوادی نیکوی دات

 

توضیح: در برخی از منابع این سروده، با اندکی تغییر ، به نام سنایی آمده است. اما، چند منبع معتبر از جمله تاریخ ادبیات دکتر صفا، این را از سروده‌های عبدالملک برهانی دانسته‌اند. نکته‌یی که این مدعا را پذیرفتنی تر می کند، بیت آخر این سروده است: سخن گویم ز شاهی جعفری اصل که مرا د از شاه جعفری اصل ، ذوالسعادات شرف‌شاه جعفری امیر قزوین در زمان سلجوقیان است که ممدوح برهانی و پسر او  امیر معزی ، شاعر معروف، بوده است.

 

۱. لباسات: جمع ِ لباس . کنایه از تملق و چاپلوسی است

۲. خُذ: بگیر

 


 

اَزرَقی

ابوبکر زین‌الدین وَرّاقِ ازرَقی هروی

[سده‌ی پنجم قمری / یازدهم میلادی]

 

دوش تا روزِ فراخ آن صنمِ تنگ دهان

لبِ چون لاله همی داشت ز می لاله‌ ستان

ناف‌ها داشت از او خانه، پر از مُشکِ سیاه

باغ‌ها داشت از او دیده، پر از سر وِ روان

رخِ او لاله ستان بود و سر ِ زلفکِ او

زنگیان داشت سِتان خفته بر آن لاله ستان

گاه پیوسته همی گفت غزل‌های سَبُک

گاه آهسته همی خورد قدح‌های گران

دهنِ کوچک او دیدم هنگام سخن

کز ظریفی دل من غالیه‌دان کرد گمان

گفتم این غالیه دان چیست؟ بخندید بُتَم

که همی غالیه‌دان باز ندانی ز دهان!

 

 
           
       

بالای صفحه